Gromadzenie danych o postępie dziecka podczas terapii.
12 czerwca 2018
Natalia Iwan
Brak komentarzy

Zbieranie danych jest kluczowym elementem pracy analityka zachowania, może być to jednak proces bardzo czasochłonny i trudny do przeprowadzenia. Na przestrzeni lat podejmowano wiele prób mających na celu uproszczenie całego procesu zbierania danych, aby zmniejszyć poziom wysiłku, który trzeba w niego włożyć oraz ilość czasu. Większość prac oparta była na próbach wykorzystania do tego celu nowoczesnych narzędzi, takich jak komputer, tablet, telefon (Dixon, 2003).


Co raz większą popularność zdobywają duże platformy, które umożliwiają nie tylko prowadzenie dokumentacji, ale również zbieranie danych. Autorzy aplikacji, systemów do zbierania danych muszą, zmierzyć się z kilkoma problemami, takimi jak koszty zakupu, utrzymania systemu, możliwość adaptacji, modyfikacji systemów, łatwego i przyjaznego interfejsu dla użytkownika. Systemy, których autorzy poradzą sobie z tymi problemami, mogą wpłynąć na zwiększenie ilości oraz jakości zbieranych danych.

Zwiększenie ilości i jakości danych pośrednio wpływa m.in. na pracę superwizorów, proces planowania terapii, ocenę umiejętności oraz interwencje związane z występowaniem. Dzięki czemu możemy podnosić efektywności terapii dzieci będących pod opieką techników behawioralnych (RBT), analityków zachowania (BCBA).

Terapia dla dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu prowadzona jest w różnych miejscach, centrach terapeutycznych, szkołach oraz bezpośrednio w domu. Dlatego bardzo istotną cechą jest mobilność narzędzi.

Dzięki mobilności takich narzędzi jak tablet, terapeuci mogą ograniczyć ilość rzeczy, które zabierają ze sobą codziennie do swoich podopiecznych. Wewnątrz jednego urządzenia mogą mieć arkusze do zbierania danych, pomoce terapeutyczne, klikery, timery i inne niezbędne do pracy terapeutycznej narzędzia. W zależności od pełnionej roli, terapeuty, superwizora czy też rodzica, możemy wskazać różne zalety.

Jak zaplanować terapię dla ucznia?

Superwizorzy mogą mieć bezpośredni wgląd w pracę terapeutów, techników behawioralnych. Bieżący podgląd na arkusze danych, wykresy przyspiesza proces podejmowania decyzji oraz skraca komunikację.

Dzięki aplikacji DrOmnibus, która staje się co raz bardziej kompleksowym narzędziem, superwizorzy mogą nie tylko wskazywać programy do nauki, ale również na bieżące sprawdzać postępy.

Przykładowo analityk w programie edukacyjnym zalecił korzystanie z programu do uczenia kolorów.

Po tygodniu sprawdza wykres, który wskazuje, że od kilku dni uczeń nie korzystał z programu do nauki kolorów. Dzięki bieżącemu podglądowi, na wyniki nauki, może natychmiast zareagować i skontaktować się z technikiem behawioralnym, który prowadzi terapie danego dziecka i uzyskać informacje, dlaczego nie realizowany jest program dziecka.

 

Efektywne programy terapeutyczne dostosowane dla ucznia

Nieodłącznym elementem terapii jest ocean wyjściowa umiejętności. Ocena początkowego etapu umiejętności pozwala efektywnie dobrać programy dla danego ucznia. Wszystkie dzieci są inne, posiadają inny zakres umiejętności, przez co nie ma uniwersalnego szablonu pracy, programów do pracy.

Dzięki prostej ocenie, analityk, superwizor może dobrać odpowiedni program dla danego ucznia.

Powyższa ocena wyjściowa wskazuje, że ten konkretny uczeń powinien zacząć od uczenia podstawowego, ponieważ nie wskazał prawidłowo żadnego z kolorów.

Ten wynik natomiast wskazuje na to, że podstawowy poziom umiejętności został opanowany i programem odpowiadającym umiejętnościom dziecka jest program nastawiony na generalizację.

 

Gromadzenie danych

Codziennością wielu terapeutów są timery, klikery, kartka i długopis. Każdy terapeuta niejednokrotnie musiał się zmierzyć z sytuacją, w której na smyczy wisiało mu kilka klikerów, do nerki przypiętych było kilka timerów a obok na stole kartka i długopis.

Klikery, timery, kartka i długopis są narzędziami, które wykorzystujemy codziennie w naszej pracy. Bardzo często po całym dniu pracy, musimy zebrać dane z klikerów, kartki i nanieść je na odpowiednie arkusze danych, co zajmuje zazwyczaj sporo czasu po zajęciach z podopiecznym.

Tablety, telefony nie tylko pozwalają nam ograniczyć ilość rzeczy, które mamy wokół siebie, ale jednocześnie pozwalają nam zaoszczędzić czas. Dzięki odpowiednim algorytmom, zbierane dane są automatycznie przetwarzane na wykresy i tabele, zaoszczędzając w ten sposób czas. Dzięki temu, jedyną rzeczą jaką musi wykonać terapeuta poza zbieraniem danych jest wydrukowanie wyników w formie papierowej i załączenie ich do dokumentacji dziecka.

 

Dla terapeutów i rodziców

W aplikacji DrOmnibus autorzy starają się brać pod uwagę wnioski z rozmów z terapeutami oraz rodzicami. W wielu przypadkach wskazywano, że brakuje aplikacji które łączyłyby ze sobą programowanie, zbieranie danych, ale jednocześnie możliwość uczenia na tablecie. Obecna wersja aplikacji umożliwia dokonanie oceny wyjściowej umiejętności, korzystanie z gotowych programów edukacyjnych oraz automatyczne zbieranie danych dotyczących postępów dziecka.

Po ocenie wyjściowej, na podstawie jej wyników system automatycznie podpowiada odpowiedni poziom uczenia. Następnie w trakcie nauki system zbiera dane z sesji uczących. Dane później są przedstawiane tabelach śledzenia umiejętności oraz wykresach, które terapeuci mogą wydrukować i dołączyć do książek programowych dzieci.

Naturalnym kolejnym etapem rozwoju tego typu aplikacji, jest uzupełnienie funkcjonalności o system zbierania danych, który terapeuci będą mogli modyfikować i wykorzystywać w codziennej pracy.

 

 

Referencje

Dixon, M. R. (2003). Creating a portable data-collection system with Microsoft embedded visual tools for the pocket PC. Journal of Applied Behavior Analysis, 36, 271–284. http://dx.doi.org.libproxy.library.wmich.edu/10.1901/jaba.2003.36-271

 

 

Autor

Łukasz Prochwicz – Psychologist. Graduated from the Stefan Wyszynski University in Warsaw. Post-graduate degrees in early support at the Special Pedagogics Academy in Warsaw and in applied behavior analysis at SWPS University in Warsaw. Completed a range of training programs, including training at the PaTTAN Center at the Special Education branch of the Pennsylvania Education Department. Personal therapist at the Scholar Foundation (http://scolar.pl).